Hội thảo khoa học cấp khoa với chủ đề “Ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong đào tạo và nghiên cứu khoa học”

Vào 8h30 ngày 23/04/2026, Khoa Lịch sử đã tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề “Ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong đào tạo và nghiên cứu khoa học”. Buổi hội thảo diễn ra đã thu hút sự tham gia của các giảng viên và sinh viên Khoa Lịch sử. Mở đầu hội thảo, TS. Ninh Thị Hạnh đã phát biểu khai mạc Hội thảo.

Trong phần trình bày của mình, ThS. Hoàng Thị Nga – Trường FPT Poly School đã trình bày báo cáo: “Triển khai tập huấn AI cho giáo viên THCS tại Hà Nội, kinh nghiệm thực tiễn từ FPT Poly School”. Trong báo cáo này, ThS. Hoàng Thị Nga đã giới thiệu về chương trình tập huấn AI cho giáo viên THCS tại Hà Nội. Trong báo cáo, tác giả đã khái quát bối cảnh tập huấn AI cho các trường THCS, mục tiêu chương trình là trang bị kiến thức nền tảng về AI cho đội ngũ GV, hướng dẫn GV bước đầu thực hành một số công cụ AI trong thực tiễn giảng dạy, góp phần phát triển năng lực chuyển đổi số bền vững cho đội ngũ GV.

Sau phần trình bày, báo cáo viên đã nhận được nhiều câu hỏi, trao đổi thảo luận sôi nổi của người tham dự:

TS Nguyễn Văn Dũng: Tác giả chia sẻ các thông tin hữu ích, từ thực tiễn chia sẻ cho GV, đội ngũ GV ở phổ thông gặp những khó khăn gì trong quá trình áp dụng và triển khai công cụ AI vào trong quá trình dạy học? Việc sử dụng và lạm dụng sử dụng AI của GV phổ thông có ảnh hưởng đến mục tiêu, chương trình dạy học?
Trần Thị Thu Hà: Đối với các môn KHXH, tác giả chia sẻ bộ tiêu chí đánh giá các sản phẩm AI đảm bảo tính đúng của sự thật lịch sử? Đề xuất giải pháp cho SV khi dùng bản miễn phí vẫn được tối ưu và hiệu quả nhất?
TS. Phạm Văn Lực: Báo cáo có tính thực tiễn, đưa ra nhiều công cụ AI để vận dụng vào trong giảng dạy cho GV.
TS Ninh Thị Hạnh: Tác giả đưa ra đề xuất cho SV sư phạm cần bổ sung những năng lực, nội dung kiến thức nào mà SV đang khuyết thiếu?
Báo cáo viên trao đổi nhanh gọn nội dung chính của các câu trả lời với hội thảo: các vấn đề khó khăn là khi thực hành các thao tác thực tế, tương tác giữa GV với tool AI nên cần có người hướng dẫn, sử dụng bản miễn phí có giới hạn trong chức năng, tinh thần “nhạt” theo thời gian; để giữ được vai trò AI hỗ trợ học tập: GV cần xác định được mục tiêu bài học, GV - HS cần làm gì để đạt được mục tiêu? Tác giả sẽ chia sẻ bộ tiêu chí khách quan, thực tế để hỗ trợ khi thực hiện dự án sau.

Trong báo cáo thứ hai của hội thảo, TS. Ninh Thị Hạnh (đại diện tổ PPDH) đã báo cáo với chủ đề “Từ không gian ảo đến không gian thực: Nâng cao năng lực sư phạm và tư duy, phản biện AI cho giáo sinh Lịch sử - Địa lí, qua mô hình trải nghiệm di sản”. Nội dung chính của báo cáo: Báo cáo viên trình bày về bối cảnh nghiên cứu: sự bùng nổ CNTT GenAI, yêu cầu đổi mới của GDPT, thiếu hụt dữ liệu bản địa trong GD di sản, đặc thù SV K50 khoa Lịch sử có 47% SV nhóm dân tộc thiểu số lớn, là nguồn bổ sung dữ liệu AI còn thiếu về di sản là cơ sở để tiến hành nghiên cứu. Nghiên cứu tập trung vào trả lời câu hỏi: mô hình dạy học dự án dựa trên học tập hiện thân tác động thế nào đến năng lực sư phạm và niềm tự hào sắc tộc? Nội dung khung lí thuyết được sử dụng: học tập hiện thân (EL), mô hình TPACK nâng cấp; dạy học dự án.

Trong báo cáo thứ ba của hội thảo, TS. Nguyễn Thị Bích báo cáo với chủ đề: Sử dụng công cụ trí tuệ nhân tạo (AI) trong nghiên cứu lịch sử và giới thiệu một số công cụ AI trong bước tổng quan tài liệu nghiên cứu. Báo cáo viên trình bày: 3 nội dung chính. Tác giả chia sẻ về AI và một số công cụ AI trong lĩnh vực sử học như OCR thông minh: chuyển tài liệu cũ thành văn bản tìm kiếm được, NLP và khai phá văn bản để trích xuất thực thể, phân tích chủ đề, tình cảm từ khối văn bản lớn, hệ thông tin địa lí GIS + AI để tích hợp dữ liệu lịch sử với bản đồ cổ, phát hiện quy luật phân bố không gian, phân tích mạng lưới xã hội để dựng bản đồ từ thư từ, hồ sơ, mô hình hóa và dự báo nhằm dùng chuỗi thời gian để kiểm tra giả thuyết nguyên nhân (không phải tiên tri).

Trong báo cáo thứ tư của hội thảo, TS. Nguyễn Văn Dũng báo cáo với chủ đề: Sử dụng mô hình AI Elicit trong nghiên cứu lịch sử. Tác giả chia sẻ một số công cụ AI để hình thành ý tưởng nghiên cứu ban đầu sau đó đi vào chi tiết công cụ Elicit AI. Công cụ Elitcit AI cho phép liên kết đến các báo cáo nghiên cứu cũng đã được kiểm chứng có độ tin cậy cao, khi tìm ra được các bài nghiên cứu, kết hợp với ứng dụng Zotero có chế độ tự động nhập vào khung làm việc để đưa đến kết quả và lưu kết quả tìm kiếm, ưu điểm của ứng dụng cho phép trích dẫn nhanh chóng theo các tiêu chuẩn, có thể chỉnh sửa. Bên cạnh đó tác giả sử dụng công cụ Scite dễ dàng trong công tác tìm kiếm và quản lí các bài báo nghiên cứu. Như vậy, các ứng dụng cho phép quản lí dữ liệu thuận tiện, nhanh chóng, hiệu quả.

Buổi hội thảo thực sự là một buổi chia sẻ bổ ích về ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong đào tạo và nghiên cứu, trang bị cho giảng viên Khoa Lịch sử những kỹ năng cần thiết nhằm nâng cao chất lượng trong công tác giảng dạy và nghiên cứu khoa học.

Hội thảo kết thúc vào 12h00’, ngày 23 tháng 04 năm 2026

Một số hình ảnh trong buổi Hội thảo: